Business News : આગામી દિવસોમાં દેશના દરેક બેંક ગ્રાહક પોતાના બેંક ખાતા માટે ચાર નોમિની નોમિનેટ કરી શકશે. ચાર વ્યક્તિઓને એક સાથે બેંક ખાતાના વારસદાર તરીકે જાહેર કરી શકાય છે અથવા તેમના નામ કાયદેસર રીતે ક્રમિક રીતે નોંધણી કરી શકાય છે.
આ સંદર્ભમાં શુક્રવારે લોકસભામાં સરકાર દ્વારા રજૂ કરાયેલ બેંકિંગ (સુધારા) અધિનિયમ, 2024માં એક પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો છે. નાણા રાજ્ય મંત્રી પંકજ ચૌધરીએ આ બિલ રજૂ કર્યું હતું. તેના દ્વારા બેંકિંગ સિસ્ટમ સાથે સંબંધિત ચાર અલગ-અલગ પ્રકારના કાયદાઓમાં સુધારો કરવામાં આવી રહ્યો છે.
ગ્રાહકોના હિતોને વધુ સારી રીતે સુરક્ષિત કરવામાં આવશે
સરકારનું કહેવું છે કે આ સુધારો વધુ સારી રીતે બેંકિંગ ગ્રાહકોના અધિકારોનું રક્ષણ કરશે. એક મહત્વનો પ્રસ્તાવિત સુધારો એ છે કે જો કોઈ રોકાણકારનું દાવા વગરનું ડિવિડન્ડ, શેર અથવા બોન્ડ પર ચૂકવવાપાત્ર વ્યાજને ઈન્વેસ્ટર પ્રોટેક્શન ફંડમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવ્યું હોય, તો તે રોકાણકાર તેની રકમ ઉપાડવા માટે હકદાર હશે.
ઘણી વખત રોકાણકારોને જાણ હોતી નથી અને જૂની રોકાણ કરેલી રકમ ઇન્વેસ્ટર એજ્યુકેશન એન્ડ સિક્યોરિટી ફંડ (IESF) માં જમા કરવામાં આવે છે કારણ કે બેંક ખાતું ઓપરેટ થતું નથી. એકવાર પૈસા ઉક્ત ફંડમાં ગયા પછી, તેમાંથી તેને ઉપાડવાની કોઈ જોગવાઈ ન હતી, જેના માટે હવે રસ્તો ખોલવામાં આવશે.
સહકારી બેંકોની કામગીરી સુધારવા માટે કેટલાક સુધારા કરવામાં આવ્યા છે
સરકાર તરફથી એમેન્ડમેન્ટ બિલની પ્રસ્તાવનામાં કહેવામાં આવ્યું છે કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં દેશના બેંકિંગ સેક્ટરમાં ઘણા ફેરફારો થયા છે અને તે મુજબ પગલાં લઈને સુધારાની દરખાસ્ત કરવામાં આવી રહી છે. સહકારી બેંકોની કામગીરીમાં સુધારો કરવાના હેતુથી કેટલાક સુધારા કરવામાં આવી રહ્યા છે.
ઉદાહરણ તરીકે, સહકારી બેંકોના ડિરેક્ટરોની કાર્યકાળ મર્યાદા 8 વર્ષથી વધારીને 10 વર્ષ કરવામાં આવી રહી છે. તેમાં સંપૂર્ણ સમયના ડિરેક્ટર અથવા ચેરમેનનો સમાવેશ થતો નથી. અન્ય કોમર્શિયલ બેંકો માટે આ વ્યવસ્થા પહેલાથી જ કરવામાં આવી છે.
તેવી જ રીતે, કેન્દ્રીય સહકારી બેંકોના ડિરેક્ટરના પદ પર કામ કરતી વ્યક્તિઓને એક સાથે રાજ્ય સહકારી બેંકોના ડિરેક્ટર તરીકે સેવા આપવાનો પ્રસ્તાવ છે. તમામ બેંકો માટે એવી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી રહી છે કે હવે તેમને દરેક પખવાડિયાના છેલ્લા શુક્રવારે નહીં પરંતુ પખવાડિયાના છેલ્લા દિવસે વૈધાનિક અહેવાલ મોકલવાના રહેશે.
વિપક્ષોએ બિલનો વિરોધ કર્યો હતો
કોંગ્રેસના સાંસદ મનીષ તિવારી, TMC સાંસદ સૌગતા રોય અને કેટલાક અન્ય વિપક્ષી સાંસદોએ પ્રસ્તાવિત સુધારા બિલનો વિરોધ કરતા કહ્યું કે સરકાર આના દ્વારા સહકારી બેંકોમાં તેની દખલગીરી વધારવા માંગે છે.
રાયે કહ્યું કે આ નાના ફેરફારો માટે સંસદમાં બિલ રજૂ કરવાની જરૂર નથી. આ પ્રશ્નોના જવાબમાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે કહ્યું કે સરકારનો હેતુ સહકારી બેંકોમાં દખલ કરવાનો નથી પરંતુ તેમની કામગીરીમાં સુધારો કરવાનો અને બેંકોને વધુ સ્વતંત્રતા આપવાનો છે.