ઓપરેશન સિંદૂર હેઠળ પાકિસ્તાનમાં ભારતીય વાયુસેનાની કાર્યવાહી બાદ, એવો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે ત્યાં રેડિયેશન લીક થઈ રહ્યું છે. હવે આંતરરાષ્ટ્રીય પરમાણુ ઉર્જા એજન્સી (IAEA) એ આ અફવાઓ પર સ્પષ્ટતા આપી છે. આંતરરાષ્ટ્રીય પરમાણુ ઉર્જા એજન્સીએ બુધવારે જણાવ્યું હતું કે પાકિસ્તાનમાં કોઈપણ પરમાણુ સ્થળમાંથી રેડિયેશન લીકેજ કે ઉત્સર્જનની કોઈ ઘટના બની નથી.
“અમે આ અહેવાલોથી વાકેફ છીએ. એજન્સી પાસે ઉપલબ્ધ માહિતી અનુસાર, પાકિસ્તાનમાં કોઈપણ પરમાણુ સુવિધામાંથી કોઈ રેડિયેશન લીકેજ કે લીકેજ થયું નથી,” IAEA પ્રેસ વિભાગના ફ્રેડરિક ડાહલે ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના પ્રશ્નના ઈમેલ જવાબમાં જણાવ્યું હતું. અગાઉ, સોશિયલ મીડિયા અને કેટલાક વિદેશી મીડિયા સંગઠનો પર એવો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો હતો કે ભારત દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલા ‘ઓપરેશન સિંદૂર’માં, કિરાના હિલ્સને નિશાન બનાવવામાં આવી હતી, જ્યાં પાકિસ્તાનના પરમાણુ શસ્ત્રો કથિત રીતે સંગ્રહિત છે.
ભારતીય સેનાએ પણ દાવાને ફગાવી દીધો
અગાઉ, ભારતીય વાયુસેનાના ડાયરેક્ટર જનરલ એર ઓપરેશન્સ, એર માર્શલ એ.કે. ભારતીએ પણ આ દાવાઓને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યા હતા. મીડિયા સાથે વાત કરતા, તેમણે કટાક્ષભર્યા સ્વરમાં કહ્યું, “કિરાના હિલ્સમાં પરમાણુ શસ્ત્રો સંગ્રહિત છે તે કહેવા બદલ આભાર. અમને આની જાણ નહોતી. અમે કિરાના હિલ્સને નિશાન બનાવ્યું ન હતું.”
મંગળવારે એક પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન વિદેશ મંત્રાલયે પણ આ અફવાઓને ફગાવી દીધી હતી. મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે જણાવ્યું હતું કે, “અમારી લશ્કરી કાર્યવાહી સંપૂર્ણપણે પરંપરાગત મર્યાદામાં હતી. કેટલાક અહેવાલોમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે પાકિસ્તાનની નેશનલ કમાન્ડ ઓથોરિટીની બેઠક થશે, પરંતુ તે અહેવાલોને બાદમાં પાકિસ્તાન સરકારી અધિકારીઓએ પોતે જ નકારી કાઢ્યા હતા.” IAEAનું આ નિવેદન એવી અટકળોને રદિયો આપે છે કે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે યુદ્ધવિરામનું કારણ રેડિયેશન લીક હતું. કેટલાક આંતરરાષ્ટ્રીય નિષ્ણાતોએ પણ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર આ દાવાઓનો પ્રચાર કર્યો.
અમેરિકાનું મૌન
૧૩ મેના રોજ વોશિંગ્ટન ડીસીમાં એક પ્રેસ બ્રીફિંગ દરમિયાન યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના મુખ્ય નાયબ પ્રવક્તા થોમસ પિગોટને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે શું રેડિયેશન લીકેજના અહેવાલો બાદ અમેરિકાએ પાકિસ્તાનમાં કોઈ ટીમ મોકલી છે. પિગોટે ટિપ્પણી કરવાનો ઇનકાર કરતા કહ્યું કે, “મારે આ સમયે આ વિશે કંઈ કહેવાનું નથી.” અમેરિકાએ ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે યુદ્ધવિરામનું સ્વાગત કર્યું અને બંને દેશો વચ્ચે સીધી વાતચીતની હિમાયત કરી.
સોશિયલ મીડિયા પર ફેલાયેલી અફવાઓ
ઓપરેશન સિંદૂર હેઠળ, ભારતે સરગોધા અને નૂર ખાન એરબેઝ સહિત પાકિસ્તાનમાં અનેક લશ્કરી સ્થાપનો પર સચોટ હવાઈ હુમલા કર્યા. હુમલાઓ પછી, સોશિયલ મીડિયા પર એક અફવા ફેલાઈ ગઈ કે સરગોધાથી લગભગ 20 કિલોમીટર દૂર કિરાણા હિલ્સ પર હુમલો થયો છે અને રેડિયેશન લીક થયું છે. કેટલાક અપ્રમાણિત દાવાઓમાં એવું પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે પરમાણુ કટોકટી પ્રતિભાવ માટે ઉપયોગમાં લેવાતું યુએસ B350 AMS વિમાન પાકિસ્તાની હવાઈ ક્ષેત્રમાં જોવા મળ્યું હતું. આ ઉપરાંત, એવી પણ અફવાઓ હતી કે ઇજિપ્તથી બોરોન (રેડિયેશનને નિયંત્રિત કરતું તત્વ) લઈને એક વિમાન પાકિસ્તાન પહોંચી રહ્યું છે.
જોકે, આ બધા દાવાઓને IAEA, ભારતીય અધિકારીઓ અને પાકિસ્તાન સરકાર દ્વારા નકારી કાઢવામાં આવ્યા છે. પાકિસ્તાન સરકાર તરફથી “રેડિયોલોજિકલ સેફ્ટી બુલેટિન” હોવાનો દાવો કરતો એક વાયરલ દસ્તાવેજ પણ નકલી હોવાનું જાણવા મળ્યું.
ભારત-પાકિસ્તાન કરાર
તમને જણાવી દઈએ કે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે ૧૯૮૮માં “પરમાણુ સુવિધાઓ પર હુમલો ન કરવાનો કરાર” થયો હતો. આ કરાર હેઠળ, બંને દેશો એકબીજાના પરમાણુ સુવિધાઓ પર હુમલો ન કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.